Bánh Hằng Sống

“Bánh hằng sống chính là Ta… Ai ăn bánh này sẽ sống đời đời” (Gn 6:51-58).

Đói! Đó không chỉ là mối ưu tư và mục tiêu chống chọi của các nước nghèo và gia đình nghèo, song còn là nỗi khắc khoải bận tâm của Giáo hội Chúa Kitô trước những quốc gia và con người đang bị nghèo đói tấn công.

Nhưng tại sao Giáo hội lại quan tâm đến tình trạng mang nặng tính chất trần thế như vậy?

Theo sinh vật học, khi cơ thể con người thiếu đi những chất dinh dưỡng cần thiết, lúc bao tử không đủ cung cấp cho các tế bào những sinh tố căn bản thì tay chân run lên, tai ù đi, mắt mờ lại. Các hoạt động của mọi cơ phận khác cũng bị trì trệ. Lý trí dễ mất khả năng cảm nhận, suy xét và quyết định chính xác. Hậu quả là người ta mất dần những cảm quan và tương giao với tha nhân và với môi trường chung quanh. Khi bị cơn đói dày xéo, con người có thể trở nên tàn nhẫn với người khác hay bán đứng nhân phẩm của mình.

Trong Cựu ước có câu chuyện Essau bị cơn đói hành hạ. Anh ta chẳng còn tha thiết gì nữa với quyền trưởng nam, chấp chận đánh đổi phúc lành cao cả, mà đáng lẽ anh ta và con cháu được hưởng, để lấy một bát cháo đậu, hầu giải quyết ngay tiếng gào thét cấp thiết của chiếc bao tử. Cách giải quyết của Essau quả là tàn nhẫn với chính mình và với con cháu.

Trong Tân ước, hình ảnh của “người con hoang đàng” cũng đủ cho thấy cơn đói không những dễ khiến người ta đánh mất nhân quyền, nhưng còn nhân phẩm, và danh dự dân tộc. Vì đói anh ta chấp nhận đồng hàng với… heo.

Người Do thái coi heo là con vật ô uế bẩn thỉu. Lịch sử chứng nhận có người thà mất mạng sống còn hơn ăn thịt heo, như trường hợp “Cụ Già Elêaza” hay “Bà Mẹ Với Bảy Người Con” trong sách Macabêô. Truyền thống xa lánh loài heo oai hung là thế. Vậy mà, vì đói người con hoang đàng chẳng màng chi nhân phẩm hay danh dự; anh chỉ mong ngốn cho đầy bụng đồ ăn của heo, một sản phẩm còn dơ nhớp hơn cả thịt heo. Thật là nhục nhã!

Người đói, kẻ nghèo không chỉ thuần tuý chịu đựng những hành hạ của thiếu thốn, nhưng lắm khi còn bị đồng loại khinh miệt và đối xử kém thua loài vật. Hình ảnh Lazarô và ông phú hộ trong Phúc âm Luca đã phát hoạ hố sâu ngăn cách giữa hai con người và hai cảnh sống. Lazarô thì nghèo quá và đói quá. Nhà phú hộ lại giàu quá và no đủ quá, cứ ngày ngày “yến tiệc linh đình”. Khoảng cách giữa hai con người còn bị đào sâu bởi thái độ lạnh lùng thờ ơ của nhà phú hộ. Tâm hồn ông dường như không chút dao động trước con người sắp chết vì đói. Riêng Lazarô, không được dự phần bàn tiệc với người giàu đã đành, ngay như muốn dự phần với chó mà đợi hoài cũng chẳng thấy chi.

Đói nghèo đúng là kẻ thù của nhân phẩm, nhân quyền và sự sống. Thế nên, Giáo hội không thể ngồi yên khi phẩm giá con người bị đe doạ và tổn thương. Giáo hội Chúa Kitô không bao giờ chấp nhận vì giàu nghèo mà có cảnh con người bị đối xử như con thú.

Từ thuở khai sinh, Giáo hội không ngừng lên tiếng kêu gọi con cái mình đối xử công bằng và tôn trọng lẫn nhau, đừng khinh nghèo chuộng giàu, đừng thấy người ăn mặc bảnh bao mà xun xoe: “Mời ông an toạ nơi này”, “mời ngài ngự tới nơi kia”, còn người nghèo thì: “Hãy ngồi dưới bệ chân tôi” hay “anh hãy đứng đó” (Gc 2).

Nhưng do đâu có cảnh giàu nghèo? Phải chăng vì lòng ích kỷ, tham lam, và bất công của con người. Vì ích kỷ nên không muốn mất đi những gì đang có, sợ phải chia sẻ trao ban. Vì tham lam nên mạnh tay thu vét, bất chấp đúng sai, miễn sao có càng nhiều càng tốt.

Lòng ích kỷ, tính tham lam, sự bất công là những nguyên nhân trực tiếp tạo nên “đói nghèo”. Nhưng suy cho cùng, nguyên do chính yếu khiến con người trở nên hà tiện, gian dối, tàn ác, bất công là vì thiếu yêu thương.

Thiếu yêu thương nên khoá lòng khi gặp người đói khổ, không muốn san sẻ với kẻ chẳng may, đối xử với nhau mất hết tình người, và đánh mất nhân phẩm của mình cũng như đồng loại.

Vì thiếu yêu thương mà đói nghèo nảy sinh, không chỉ về thân xác vật chất, song còn cả linh hồn thiêng liêng.

Đức Giêsu đã đến trong thế gian để rao giảng cho con người Tin Mừng Tình Yêu và cũng là Tin Mừng Sự Sống. Ngài mời gọi con người chia nhau những nén bạc hồng ân mà Thiên Chúa ban tặng, làm phong phú sự sống tha nhân trong tinh thần yêu thương sẻ chia.

Không chỉ mời gọi, Đức Giêsu còn là mẫu gương của thương yêu và trao ban tận cùng. Ngài trao ban chính mình để thế gian được sống và sống dồi dào (Gn 10:10). Ngài tự hiến toàn thân làm lương thực xoa dịu cơn đói khát của tâm hồn nhân thế.

Làm no thoả cơn đói sâu thẳm nơi con người là mục tiêu căn bản trong hành trình rao giảng của Đức Giêsu. Qua tấm bánh vật chất, Ngài hướng nhân loại đến với tấm bánh thần linh: “Ta là Bánh Hằng Sống từ trời xuống… cha ông các ngươi đã ăn manna và đã chết. Ai ăn Bánh này sẽ sống đời đời” (Gn 6:51-59).

Như thế, tấm bánh thần linh chính là Ngài. Chúa Giêsu trong Bí tích Thánh Thể sẽ xoa dịu cơn đói khát tận cùng nhất của con người là yêu và được yêu.

Khi yêu thương người ta muốn hoà chung sự sống trong nhau để không còn là hai nhưng là một. Phải chăng đó cũng là lý do nhiều người hôn nhau mà cứ như ăn nhau? Có những bà mẹ thương con, vừa hôn vừa nựng: “Mẹ muốn ăn con”.

Phải chăng yêu thương cũng chính là động lực khiến Thiên Chúa huỷ mình, trở nên tấm bánh đơn sơ để được ănnên một với con người. Bài Phúc âm trong Chúa nhật Mình Thánh Chúa tuần này không dài nhưng động từ “ăn” lại được lập đi lập lại đến 9 lần.

Thiên Chúa không ăn con người nhưng lại để con người ăn Thiên Chúa. Song khi ta ăn Chúa thì không thuần tuý là ta rước Chúa vào lòng, nhưng đúng hơn, Ngài rước ta vào cung lòng yêu thương bao la của Ngài.

Thánh Bênađô từng nói: “Tình yêu không phân biệt giai cấp”. Còn thánh Gioan Kim Khẩu thì viết: “Khi yêu người ta bất luận giàu nghèo, không màng cân xứng, chẳng ngại khó khăn, miễn sao thoả lòng ao ước là được”. Vì yêu thương nên Thiên Chúa trở nên nghèo khó trong thân phận con người để con người được giàu có trong ơn sủng Thiên Chúa. Tình yêu kết hiệp và đem lại sự nên một là thế.

Trong Bí tích Thánh Thể, bạn và tôi được mời gọi nên Thiên Chúa bằng tình yêu đón nhận, đồng thời nên một với tha nhân trong tinh thần chia sẻ trao ban, hầu tất cả cùng được sung túc trong tình Chúa và tình người.

Lm Phêrô Bùi Quang Tuấn, CSsR

Dòng Chúa Cứu Thế Hải Ngoại - Vietnamese Redemptorist Mission
3417 W. Little York Road, Houston, Texas 77091; Tel: (713) 681-5144; E-mail: dccthaingoai@gmail.com