Thiên Chúa Ba Ngôi

Mầu nhiệm Thiên Chúa Ba Ngôi là mầu nhiệm tối thượng của Kitô Giáo. Ðã là một mầu nhiệm thì chúng ta không hiểu hết nổi, đây lại là mầu nhiệm tối thượng thì chúng ta càng không làm sao hiểu thấu được. Tuy nhiên, Chúa Thánh Linh đã làm cho chúng ta hiểu được phần nào về mầu nhiệm một Thiên Chúa nhưng ba ngôi vị này, rồi cũng nhờ Thần Khí chúng ta hiểu thì ít, mà cảm nhận thì nhiều, để từ đó tin vững vàng vào Ba Ngôi Thiên Chúa.

Trong toán học nếu ta lấy 1 rồi lũy thừa lên 3 lần, ta có : 1 X 1 X 1 = 1. Trong Âm nhạc thì một hợp âm gồm ba nốt (những quảng 3 cộng lại) nhập lại hay chồng lên nhau và đánh lên một lượt. Thiên Chúa ba ngôi cũng gần như thế. Chỉ có Một Thiên Chúa nhưng có ba ngôi vị khác nhau Cả ba đều có cùng bản tính Thiên Chúa như nhau, mặc dù hoạt động với chức năng riêng biệt và Ngôi này không phải là những Ngôi kia. Giống như nước chúng ta uống là hợp chất của H2O, khi ở thể rắn là nước đá, ở thể lỏng là nước, ở thể bốc hơi là khí, cả ba thể đều chỉ là nước. Hay khi nhìn mặt trời ta thấyánh sáng, hơi nóng, tia hồng ngoại, cả ba đều phát xuất từ mặt trời, nhưng chỉ có một mặttrời duy nhất.

Trong đoạn Tin mừng ngắn ngủi, kết thúc cuốn Phúc Âm thứ nhất hôm nay, Chúa Kitô công khai khẳng định về ba ngôi Thiên Chúa. Một cuộc tình hay chuyện yêu đương đúng nghĩa nào cũng đòi phải hội đủ ba yếu tố: người yêu, kẻ được yêu và tình yêu, và tất cả tình yêu sâu thẳm thực sự, đều không giải thích được bằng lời : khi tình yêu kết hiệp Cha và Con đến mức sung mãn, tột cùng, tình yêu tuyệt vời đó sản sinh ra Chúa Thánh Linh, hay còn gọi là hơi thở, thần khí hay tình yêu Thiên Chúa. Nói một cách cụ thể : Thiên Chúa là tình yêu.

Vì yêu thương, Thiên Chúa Cha đã tác tạo nên vạn vật, vũ trụ này. Vì yêu thương Ngài cho con một của Ngài là Thiên Chúa Con đến trần gian để cứu chuộc nhân loại, vì nhân loại sa ngã, phạm tội. Vì yêu thương Chúa Thánh Linh (Ngôi Ba) được gởi đến để Thánh hóa và ở lại trong thế gian khi Chúa Con về với Chúa Cha. Vì yêu thương Ngài dựng nên vườn Ðịa Ðàng, rồi cũng vì yêu thương Thiên Chúa đã đặt câu hỏi đầu tiên với loài người, khi Ngài hỏi :”Adam, ngươi ở đâu?”, Tại sao ngươi trốn ta? Cuộc đối thoại kế tiếp về anh em là khi Ngài hỏi Cain :”Abel, em mày ở đâu?”. Ở đây chúng ta tìm thấy hai giới luật của Thiên Chúa đòi hỏi người Kitô hữu phải tuân giữ : Yêu Chúa và yêu anh em. Dĩ nhiên, với bối cảnh lịch sử hiện nay, hai câu hỏi sẽ là : “Này Anh bạn, anh đang ở đâu?” và “Anh em của bạn ở đâu?”. Phải chăng có một số Kitô hữu chúng ta -nhất là đang sống tại hải ngoại-, bằng một cách nào đó không những đang trốn tránh Thiên Chúa, mà còn trốn cả anh em. Ai cũng có thể viện dẩn ngàn lẽ một lý do để bào chửa cho chính mình ! Nhưng lý do dể hiểu nhất, đó là : khi không còn thương yêu, thân mật ; khi đã hết hấp dẩn, lôi cuốn nhau thì người ta bắt đầu chán chường, tránh mặt nhau. Khi khuôn mặt của Thiên Chúa đã nhạt nhòe, phai mờ dần thì hình ảnh của một vị thần vô danh nào đó hiện ra rỏ nét, đầy thu hút, ma lực. Có một số người trong chúng ta không ý thức rằng : ai biết Chúa, nhưng rồi trốn tránh hay chối bỏ Ngài là phạm tội.

Thánh Tomas Aquinô giải thích rằng có ba loại tội chống lại ba ngôi Thiên Chúa :”Một tội có thể phạm bằng ba cách, hoặc do ngu dốt, hoặc do cảm xúc hoặc chủ ý. Vì ngu dốt nên không biết về những điều nêu trên, vì sự hiểu biết có thể ngăn ngừa phạm tội. Do đó sự ngu dốt là nguyên nhân làm cho tội lỗi hiện hữu. Ðây là loại tội chống lại ngôi Con. Thứ hai, những tội lỗi bắt nguồn từ cảm xúc, vì chỉ dựa hoàn toàn vào xúc cảm mà bỏ qua sự suy xét của lý trí. Và đây là những tội phạm phải do sự yếu đuối của ý chí, nó là loại tội chống lại Thiên Chúa Cha. Thứ ba là những tội do chủ ý, cố tình vi phạm mặc dù biết nó là tội, không phải phạm tội vì bị cám dỗ, hay không tránh thoát, nhưng bởi vì có xu hướng muốn phạm tội, nên chính bản thân của tội đó đã làm thỏa mãn đương sự. Ðây là tội phát xuất từ ác tâm, hiểm độc và nó là loại tội chống lại Chúa Thánh Thần”.

Tóm lại, trên thế gian này có rất nhiều điều không thể giải thích hoặc hiểu thấu hết được, cũng như những mầu nhiệm trong Kitô Giáo, nhất là mầu nhiệm một Chúa nhưng Ba Ngôi Vị -đây là mầu nhiệm chính của đạo và chỉ có thể hiểu thấu khi được ở bên Ngài, trên thiên quốc-. Chưa kể có những con số trong Phúc Âm cũng đã làm cho chúng ta đau đầu không sao hiểu nổi. Như con số 3 chẳng hạn. Tại sao lại Một Chúa có Ba Ngôi ; tại sao Chúa chỉ sống có 33 năm; tại sao 30 tuổi Chúa bắt đầu cuộc đời rao giảng; tại sao Chúa chỉ rao giảng có 3 năm ; tại sao Chúa hấp hối đúng 3 giờ trên thập giá ; tại sao sau khi chết, 3 ngày Chúa sống lại v.v… Chân lý rỏ ràng nhất không thể chối cải được đó là Thiên Chúa Tình Yêu, và nói yêu Thiên Chúa thì không khó -vì không thấy-, nhưng yêu anh em mình như luật Chúa đòi hỏi mới là điều rất khó. Ðể kết thúc, chúng ta nghe Bishop Sheen nói về “Bí Kíp Tình Yêu”: Một lần tôi gạt bỏ hết cái hời hợt, hào nhoáng bên ngoài để đạt cho được cái cốt lõi qúy báu bên trong, từ đó tôi tìm ra cho mình một bí quyết của tình yêu : Tôi thấy rằng mình không thể yêu thương bất cứ ai, trừ khi người ấy phải có vài điểm tốt đẹp; hay đáng yêu trên một vài phương diện nào đó. Nhưng tôi lại thấy rằng, Chúa đã không yêu thương tôi vì tôi đáng yêu! Tôi chỉ trở thành đáng yêu khi Chúa rót vào tôi một ít sự tốt đẹp, thiện hảo và tình yêu của Ngài. Thế là tôi bắt đầu áp dụng nhân đức này cho người chung quanh. Nếu tôi thấy anh ta không đáng yêu chút nào, tôi phải cố rót vào anh ta một vài nét đáng yêu, một vài điều tốt lành nào đó - như Chúa đã làm với tôi- thế là tôi có thể yêu thương anh ta được ! Lúc này nhân cách nguyên thủy của tôi đã được phục hồi và tôi khám phá ra một điều rất quan trọng là : Không ai có hạnh phúc được, nếu không yêu thương cả Thiên Chúa lẫn người chung quanh”.

Dòng Chúa Cứu Thế Hải Ngoại - Vietnamese Redemptorist Mission
3417 W. Little York Road, Houston, Texas 77091; Tel: (713) 681-5144; E-mail: dccthaingoai@gmail.com